Bạn đã chuẩn bị được gì cho cuộc sống ở New Zealand

Sau mỗi lần về VN làm Hội Thảo và gặp khách hàng thì mình đều dành thời gian để viết bài, chia sẻ lại những thông tin để các bạn đi sau hoặc những bạn đang chuẩn bị sang NZ có thêm cái nhìn về cuộc sống ở New Zealand.

BẠN ĐÃ CHUẨN BỊ ĐƯỢC GÌ CHO CUỘC SỐNG Ở NEW ZEALAND

Lưu ý: Bài viết chỉ mang tính chất tham khảo thông tin, mang quan điểm cá nhân, có thể đúng hoặc sai, cũng không thể nói hết được toàn mặt của cuộc sống.

Sang New Zealand sướng hay khổ? Làm thêm ở NZ có đủ chi tiêu không?

• Câu trả lời phụ thuộc vào việc bạn quan niệm thế nào là sướng và như thế nào là khổ. Nếu bạn thấy sang đây phải động tay động chân làm việc nhà, hay đang là “Vua” ở VN ra đường ai cũng phải khúm núm nhìn bạn, về nhà thì chỉ việc ghếch chân lên bàn chờ cơm được dọn sẵn ra chỉ việc ăn, thế rồi sang bạn phải tự nấu cơm, rửa bát, lau chùi nhà cửa, rồi thậm chí đi bưng bê cho người ta và bạn cảm thấy sẽ phải xấu hổ thì có lẽ bạn không phù hợp để sang NZ hoặc các nước phát triển nói chung. Mình không có ý nói sang đây, ai cũng đi bưng phở, rửa bát… hoặc đây là công việc ai cũng phải làm mà chỉ là SUY NGHĨ của bạn có thực sự để sẵn sàng cho việc CÓ CHẤP NHẬN ĐỂ LÀM LẠI TỪ ĐẦU.
• Vấn đề là ở chỗ 1 là bạn đã phải cố gắng trong 10 năm, 20 năm để có được 1 địa vị như thế trong xã hội hoặc 2 là nếu bạn còn trẻ thì chắc hẳn bố mẹ bạn đã phải rất vất vả mới gây dựng được cuộc sống cho bạn ngày hôm nay. Còn khi bạn đã sang NZ, bố mẹ bạn chỉ có thể từ VN cổ vũ cho bạn, động viên bạn từ xa và hàng năm/ hàng quý/ hàng tháng gửi tiền sang cho bạn tiêu hoặc hỗ trợ cho bạn chi phí sinh hoạt. Vì thế cho dù bạn không phải lo lắng về cơm áo gạo tiền thì việc nhà bạn vẫn phải tự làm.
• Bạn không thể đỏi hỏi 1 thứ mà ngay từ đất nước cha sinh mẹ để cũng phải nỗ lực phấn đấu mới có được để sang 1 đất nước khác, bạn chỉ là “dân ngoại tỉnh” mà muốn được ngay vị trí mà bạn đã có ở nhà. Trừ khi bạn thực sự rất suất sắc, tiếng anh tốt và làm ở các công ty đa quốc gia và sang đây bạn tìm được việc tương đương.
• Còn bình thường các bạn trẻ khi sang, bạn nhìn thấy bạn bè ai cũng đi làm thêm, ngồi ở nhà chơi games mãi thì bạn cũng sẽ chán, thấy bạn bè đi làm thêm tự mua cho bản thân quần áo mới, điện thoại mới, máy tính mới thì bạn cũng tự sẽ có động lực để đi làm và rồi bạn sẽ thấy ai cũng đi làm những công việc đó thì mọi thứ cũng chỉ là chuyện thường ngày ở huyện thôi.
• Với các bạn sinh viên ít có điều kiện hơn thì việc đi làm là điều bắt buộc để có thể trang trải chi phí, thông thường nếu đi làm 20 giờ/ tuần thì mỗi tuần bạn nhận được sau thuế khoảng $300/ tuần (lương trước thuế là $18.90/ giờ – 2020). Tiền thuê nhà trung bình khoảng $450 – $500/ tuần cho 4 người thì mỗi người $112.5 – $125/ người/ tuần, tiền điện, nước, internet chia trung bình mỗi tuần khoảng $15 – $20/ người/ tuần. Như vậy bạn còn khoảng $150/ tuần để ăn tiêu. Nếu bạn nấu ăn chung và chia ra thì mỗi tuần tiền ăn khoảng $40 – $80/ tuần. Nếu bạn đang học chuyên ngành thì các kỳ nghỉ giữa kỳ hoặc cuối năm (thường nghỉ 2 3 tháng) bạn được đi làm toàn thời gian và làm bao nhiêu giờ hoặc bao nhiêu nơi cũng được. Số tiền này đủ cho bạn mua sắm tương đối hoặc mua vé về VN chơi rồi quay lại trước khi vào học.
• So với các bạn sinh viên ở VN, đi làm thêm, đi dạy thêm…thì không thể so sánh với mức lương đi làm thêm của sinh viên bên này, vì thế các bạn ấy khi trở về VN thì câu chuyện đi làm full time 1 tháng là sắm được cái này cái kia… vậy là lại bao nhiêu ánh mắt ngưỡng mộ giá mà cũng được sang NZ đi làm thêm như anh ấy, cô ấy.
• Vì vậy sướng với những người sẵn sàng lao động chân chính và họ enjoy cuộc sống hiện tại của họ, và khổ – thực ra là khổ tâm chứ không phải vì làm vất vả quá mà khổ, vì người khác họ làm được mà bạn thấy bạn không muốn làm mà phải làm thì bạn thấy khổ. Và có những cái “khổ” khác như việc sang thì nhớ nhà, nhớ chồng nhớ con, nhớ bạn bè, nhớ đồ ăn hoặc nhớ quá khứ huy hoàng mà mất cả đời mới tạo dựng được mà sang đây phải bắt đầu từ đầu. Nhưng nếu bạn có hỏi thì ai khi mới sang cũng như vậy, ai cũng phải lao động vất vả để có thể học nghề, học những kiến thức để vận dụng cho công việc ở NZ. Cũng như ở VN, khi bạn đã quen việc thì bạn được trả lương cao hơn, được thăng tiến hoặc bạn tự mở công ty để kinh doanh.

Sang New Zealand có định cư được không?

• Phần lớn những người gặp mình đều chỉ mong muốn cho họ/ con của họ/ gia đình của họ được định cư NZ. Thế nhưng nhiều người có suy nghĩ khá “mơ hồ” và dường như cũng chẳng có tí kiến thức nào. Trên FB mình gặp vô số những trường hợp chỉ inbox mình hỏi ngắn ngủi 1 câu: “em muốn định cư NZ, chị tư vấn cho em”, chỉ có 1 câu như thế bạn có hình dung được khách hàng của bạn là ai và background của họ thế nào? Và cũng nhiều trường hợp khi mình hỏi về background thì được trả lời đại khái như sau: em 27 tuổi, mới học xong cấp 3, tiếng anh không biết, sau đó em xuất khẩu lao động/ hoặc đi làm gì đấy ở VN, bố làm lái xe, mẹ làm công nhân, nhà đi thuê, tài sản không có gì… Với background như vậy có “thánh” nào mang được em ấy sang NZ đường đường chính chính và định cư được không? Ở VN còn chật vật, có lý nào dư giả để đi du học định cư? Khi được trả lời hồ sơ như vậy thì không thể làm được diện nào thì lại thắc mắc sao định cư NZ khó thế… Các bạn có thực sự đã tìm hiểu? Có thực sự nghiêm túc về 1 quá trình để định cư hay chỉ muốn hỏi bâng quơ tìm cơ hội để “thoát nghèo”?
• Trước khi trả lời cho việc bạn sang có định cư được không thì mình muốn hỏi bạn: bạn đã chuẩn bị được những gì cho hành trang định cư New Zealand?
• Có 4 yếu tố quan trọng nhất theo quan điểm của mình để bạn làm “vũ khí chiến đấu” đó là: tiếng anh, kiến thức/ kinh nghiệm, tài chính và sức khỏe. Đã nhiều năm nay, yêu cầu bắt buộc phải có IELTS/ chứng chỉ tiếng anh tương đương để đi du học chuyên ngành đã được áp dụng cho VN – quốc gia có tỷ lệ thành công student visa dưới 80%. Năm vừa qua VN vẫn nằm ở tỷ lệ 78% nên vẫn sẽ tiếp tục được áp dụng nên bạn nào không muốn học tiếng anh và vẫn muốn sang du học định cư thì thôi hãy cứ ở nhà đi . Tiếng anh không chỉ cho bạn đi học, hiểu và làm bài mà còn để cho bạn giao tiếp, vận dụng trong cuộc sống và để cho bạn có nhiều cơ hội để tìm việc hơn. Những học sinh có khả năng tiếng anh tốt thì mình đều thấy các bạn ấy tìm được việc nhanh hơn và có nhiều cơ hội việc làm hơn. Cũng có thể vì tiếng anh tốt giúp các bạn ấy tự tin và đó là chìa khóa để có thêm nhiều cơ hội. Bạn nghĩ sao khi mong muốn việc nhàn hạ lương cao khi tiếng anh thì không giỏi, kiến thức thì không phù hợp với NZ? Bằng cấp ở VN, chính VN còn “không công nhận” và vẫn phải “đào tạo” lại khi đi làm thì vì sao NZ phải công nhận bằng cấp của bạn để cho bạn lên vị trí bạn muốn? Sẽ có những kiến thức bạn vẫn có thể dùng như ngành IT, ngành này vận dụng ở đâu cũng được chỉ là môi trường khác thì có thể bạn phải mất công làm quen. Ngoài ra những ngành mang tính ứng dụng, thực tế hoặc các ngành kỹ sư nói chung vẫn có thể sử dụng nên tiếng anh của bạn tốt. Về vấn đề tài chính: điều hiển nhiên và cần thiết khi bắt đầu 1 cuộc sống, mình rất không khuyến khích các bạn “cố sức” để sang NZ, nhiều bạn bảo em đi thì em bán nhà, vậy nếu khi bạn sang bạn không thấy hợp thì bạn tính sao? Hoặc phải vay toàn bộ tiền đi học rồi sang phải “cày” để trả nợ. Liệu gánh nặng nợ nần còn có thể cho bạn hơi sức để học hành nữa không? Hãy cân nhắc thật kỹ, cuộc sống của bạn do chính bạn tự lựa chọn… Và cuối cùng là sức khỏe, bạn có đủ điều kiện, kiến thức, tài năng, tiếng anh tốt nhưng lại mang bệnh truyền nhiễm/ có khả năng truyền nhiễm/ phải điều trị tốn kém… thì mình khuyên bạn hãy điều trị cho tốt rồi hãy sang NZ. Tất cả các nước phát triển đều yêu cầu gắt gao về sức khỏe đặc biệt khi để định cư, nếu họ thấy sẽ phải tiêu tốn cho việc điều trị cho bạn vượt quá mức cho phép, bệnh của bạn có khả năng lây lan/ ảnh hưởng tới cộng đồng thì rất khó để có thể cấp visa cho bạn.
• Đó là yếu tố cần, còn chưa đủ, vì sang rồi người giỏi apply vào “mùa” họ không tuyển thì cũng chưa tìm được việc làm ngay, người không giỏi bằng lại apply đúng lúc công ty vừa có nhân viên nghỉ việc và họ cần gấp thì họ vẫn nhận vào làm. Những việc may mắn như vậy thì khó xác định, cũng có những bạn học cùng lớp, ra cùng thời điểm, cùng tìm được việc làm nhưng mỗi người phụ trách mảng khác nhau, lương khác nhau, cơ hội khác nhau hoặc gặp chủ khác nhau. May mắn gặp được chủ tốt, họ sẵn sàng giúp đỡ, có bạn gặp chủ tốt nhưng họ muốn nghỉ hưu muốn bán công ty đi, cũng chẳng bảo lãnh được cho bạn, có chủ tốt nhưng làm ăn không có lãi và cũng có những chủ thuê nhân viên không đúng quy định và không có khả năng bảo lãnh…
• Trước khi luật đổi, ước tính khoảng 20% sinh viên có khả năng định cư trong vòng khoảng 5 năm sau khi đến NZ. Còn sau khi đổi luật, có thể phần trăm này giảm đi, nhưng nếu so với nước láng giềng – như Úc thì NZ vẫn còn “dễ thở” hơn rất nhiều.
• Nếu bạn nhìn về mặt tích cực: nếu 1 nước có số lượng học sinh sang quá ồ ạt (không phải NZ nhé) thì liệu chất lượng cuộc sống và việc làm có còn đảm bảo? Nếu 1 trường, 1 lớp toàn người VN thì bạn có thấy bạn có thực sự đang học ở nước ngoài? Nếu điều kiện đầu vào chẳng cần tiếng anh, chẳng cần chứng minh tài chính thì có nghĩa tất cả các thành phần đều có cơ hội sang. Liệu bạn muốn sống ở 1 đất nước có chọn lọc hay bạn muốn sống ở 1 đất nước tạp nham thể loại gì cũng có?
• Nhìn tiếp về mặt tích cực nhé: họ tuyển chọn những thành phần có “trí thức” để định cư để sau này đem lại phát triển cho nền kinh tế, thay vì sang làm kiếm tiền hơn là học, học hành làng nhàng lấy tấm bằng, tay nghề không có và để định cư, xong được giấy tờ thì lại chuyển sang “chế độ” thất nghiệp và ăn trợ cấp từ chính phủ. Vì những người thực sự có tay nghề họ sẽ vẫn tiếp tục đi làm và vì lương họ đi làm cao hơn lương mà họ nghỉ. Bạn sống ở 1 xã hội phát triển thì không chỉ bạn, con cái bạn hoặc cháu chắt của bạn cũng được hưởng môi trường giáo dục, y tế, giao thông an toàn, không khí trong lành và cảm giác yên tâm khi làm mọi việc.

Vì sao cứ phải đi học khi đã có bằng cấp ở VN, nước ngoài?

• Ai cũng muốn có 1 con đường tiết kiệm nhất để sang NZ định cư, nhưng con đường tiết kiệm nhất có phải là con đường nhanh nhất và dễ nhất để sang? Chỉ có 1 số rất ít những người có tay nghề cao ở VN/ đang sống ở nước ngoài có thể tìm được việc làm ở NZ và được chủ bảo lãnh sang. Công việc đơn giản và phổ biến nhất như làm đầu bếp cho nhà hàng VN 1 năm cũng chỉ có khoảng vài chục người sang, vậy thì những công việc “cao cấp” khác, công ty kiwi nào bảo lãnh thì được bao nhiêu người?
• Để bảo lãnh cho người nước ngoài làm việc, chủ cần chứng minh không có dân bản địa nào phù hợp để làm công việc đó, chứng minh tất cả những người apply vị trí đó không phù hợp mà chỉ có bạn phù hợp. Như vậy bạn đã đạt tới “cảnh giới” này chưa? Sẽ có 2 khả năng xảy ra: 1 là yêu cầu vị trí đó “quá cao” mà dân họ không đáp ứng được, 2 là “quá thấp” hay vất vả chẳng ai muốn làm (nhưng chúng ta lại vẫn làm và làm nhiều, ví dụ như làm Nails, Chef, hay làm sơn/ painter ở NZ thì vẫn apply nhan nhản khi kinh nghiệm/ bằng cấp đáp ứng yêu cầu…)
• Những công ty thực sự biết được quá trình apply tuyển dụng người nước ngoài thì thường “né” các ứng viên không có visa đi làm hợp pháp.
• Vì thế để có cơ hội bước chân sang NZ thì thường mọi người đi theo đường du học, vì ít nhất học để lấy kiến thức và lấy bằng ở NZ, tất nhiên là bằng của NZ thì được cả thế giới công nhận và quan trọng là có thể vừa học vừa làm và được cấp visa tìm việc sau khi ra trường.
• NZQA cũng sớm biết những “ý đồ” của những bạn sang muốn học trường chi phí thấp để lấy cơ hội sang tìm việc định cư nên trong mấy năm gần đây những trường có học phí thấp (chi phí thấp sẽ không đảm bảo có cơ sở vật chất tốt, thuê những giáo viên tốt và đào tạo, truyền tải được những kiến thức theo quy định của bộ Giáo Dục NZ) đều bị rà soát nghiêm ngặt và đóng cửa vô số những trường học tại NZ. Họ muốn đảm bảo rằng bạn sang NZ với mục đích học thật, kiến thức thật và cho dù bạn có định cư bằng con đường đó thì cũng phải là người thực sự có tay nghề.
• Chỉ thấy lạ rằng ai cũng quan tâm đến định cư, nhưng chẳng ai quan tâm định cư rồi thì sao? Định cư xong là chỉ ngồi nhà nhìn ngắm trời đất, hít thở không khí trong lành không cần đi làm nữa sao, hay bạn muốn mãi làm công việc đó? Nếu bạn có điều kiện học được đúng ngành bạn thích và sau đó tìm được đúng việc muốn là thì cuộc đời bạn đã thành công, chẳng còn gì để nói. Nhưng có những bạn phải đi “đường vòng” tức là học 1 nghề gì đó để định cư, sau khi có Resident Visa rồi thì sẽ lại phải trăn trở giờ phải học gì, làm gì? Cuộc sống vẫn tiếp diễn và bạn vẫn cần phải đi làm. Nếu là người có trí bạn sẽ thấy khi định cư, chính phủ đã hỗ trợ cho bạn học phí, chỉ phải đóng học khoảng $6000 – $7000/ năm để đổi lại kiến thức thực sự, lúc này bạn có thể chọn cho mình những ngành mà bạn thích học và muốn làm thay vì phải đóng học $30000/ năm khi còn là sinh viên quốc tế. Còn nếu bạn muốn đi làm hơn là đi học thêm thì xu hướng lúc này là làm chủ và cơ bản mình nhìn thấy có 3 nghề VN làm nhiều nhất là mở Shop Nails, làm thầu xây dựng và mở quán ăn/ nhà hàng. Bởi vì những kiến thức mà các bạn ấy làm thêm khi đi học và đi làm chỉ có thể làm ở những lĩnh vực đó. Còn muốn đổi nghề, có lẽ bạn sẽ phải quay lại con đường đi học.
• Với những anh chị đã có gia đình/ không còn trẻ thì em khuyên hãy sang học 1 trường tốt, thứ 1 để dễ xin visa vì họ tin mục đích sang học thật. Thứ 2 “tiền nào của nấy”, anh chị đầu tư cho mình cũng là đầu tư cho tương lai của mình, của gia đình mình. Các trường học phí “cao” chẳng phải tự nhiên mà cao, vì họ phải đầu tư cho bạn môi trường học xứng đáng với số tiền bạn bỏ ra. Nhiều bạn so sánh học kỹ sư, kế toán, giáo dục, IT…đắt thế…sao ngành Business trường A trường B trường C gì rẻ thế. Khi bạn so sánh giữa 2 ngành đã là khập khiễng, chỉ đơn giản như pha 1 cốc trà đá với 1 cốc sinh tố. Cái gì đơn giản thì nhà nhà làm được, người người làm được và nó phù hợp với nhiều người thì nó rẻ. Sinh tố ngon, nhưng đắt thì ít người gọi hơn. Yêu cầu để pha 1 cốc trà đá chỉ có trà, cốc và đá, nhưng để pha sinh tố thì phải đủ thứ nguyên liệu mới pha ra được. Có những nơi họ chọn nguyên liệu tốt thì giá thành cao, chọn nguyên liệu rẻ tiền thì cũng sẽ tạo ra 1 cốc sinh tố với chi phí thấp. Giá thành đi đôi với chất lượng, điều này miễn bàn.
• Và cũng bởi vì các anh chị đã “có tuổi” nên việc học đại khái cái gì cho xong, định cư xong rồi sau này học lại nghề thì dường như khó thực hiện được. Các bạn trẻ chẳng có gì để mất cả, tuổi trẻ các bạn ấy còn dài, vài năm chẳng là gì, vừa học và làm thêm part time thì vẫn sống bình thường. Nhưng anh chị có gia đình sẽ còn phải gánh vác nhiều thứ, không thể không gánh vác hoặc nhờ bố mẹ già gánh vác thay mình được.

Có nên bắt đầu lại từ đầu?

• Nếu các bạn thấy hài lòng với cuộc sống hiện tại thì cứ ở, VN là “thiên đường” mà. Để kiếm tiền nói chung thì để có mức thu nhập trung bình – khá, tiêu pha thoải mái, an nhàn ở NZ không khó, nhưng để giàu, kiếm tiền như nước thì không giàu như VN đâu. Còn nếu bạn so sánh về chất lượng cuộc sống thì chẳng có gì phải bàn vì NZ luôn thuộc Top những nước đáng sống nhất thế giới. Mình có cơ hội gặp nhiều người giàu, thậm trí rất giàu (nhưng chưa đủ giàu để có 165 tỷ tiền hợp pháp định cư diện đầu tư) vẫn tìm đường sang NZ. Họ muốn sang NZ hoặc cho con cái họ được sống ở môi trường thực sự an toàn và yên bình chứ không phải vì để kiếm tiền.
• Mình sẽ không thể trả lời bạn bạn nên đi hay ở, bạn sướng hay khổ khi sang NZ, tương lai do bạn chọn và chỉ có bạn mới có thể biết bạn có thể làm được những gì.
• Các bạn có thể xem thêm bài viết liên quan đến câu hỏi trên tại đây. 

Nếu chưa rõ về cuộc sống ở New Zealand ra sao thì bạn tham khảo bài viết sau, cũng là bài viết được nhiều người quan tâm nhất trong tất cả các bài biết của mình với tổng số hơn 750 lượt share bài chỉ riêng trong website này trong khoảng nửa năm qua. Xem bài viết tại đây.

Thông tin mới nhất về New Zealand xem tại đây

>>>Quan tâm về du học và định cư New Zealand xin vui lòng liên hệ: