CHỌN NGÀNH NGHỀ NÀO CHO CON?
Có lẽ nhiều bạn thắc mắc vì sao Lena Lan chỉ dành phần lớn thời gian vào các đối tượng “lớn tuổi” mà “bỏ qua” các độ tuổi vàng để du học – độ tuổi dễ dàng xin visa nhất?
Để tư vấn chọn trường cho mấy bạn nhỏ tuổi thực sự không có gì khó khăn vì độ tuổi nhỏ chưa xác định gì nhiều về định cư. Ở độ tuổi này người tư vấn cũng không cần trình độ cao siêu nào vì cứ theo tiêu chí mà gia đình họ chọn: trường tốt? học phí bao nhiêu? ở khu vực nào? có gần nhà họ hàng không? yêu cầu gì khác?… Các bạn mới vào nghề biết search thông tin trên mạng cũng có thể tìm được trường thích hợp. Vì thế mình không dành thời gian làm việc này mà mình dành nhiều thời gian hơn cho những thông tin bạn không tìm được ở trên mạng? Những thông tin đó là gì? Đó là sự từng trải, gặp gỡ, đúc kết, nhìn nhận từ hàng nghìn hồ sơ của người VN trong suốt bao nhiêu năm qua.
Thực sự trước tới giờ mình cũng không có nhiều thời gian lắm để viết chia sẻ nhiều về đối tượng này vì các bạn lớn tuổi hơn cần gấp rút hơn, nhưng hôm nay sẽ cố gắng viết một vài thông tin cơ bản để các bạn có thêm lựa chọn cho các con sau này:
Cảm nhận đầu tiên của mình về các bạn cấp 3 mới qua thì hầu hết chưa có khái niệm nào về nghề nghiệp sau này…điều này không phải “lỗi” của trẻ mà đó là hệ quả của một nền giáo dục mà trẻ đã tiếp xúc từ nhiều năm qua. Còn ở NZ, ở độ tuổi 16 17 là các bé cũng đã có định hướng sau này sẽ làm gì và ngay từ lớp 11 các bé đã phải chọn môn học cần thiết để có những kiến thức cơ bản phục vụ cho việc học ĐH sau này. Vậy “lỗi” ở đây là gì và sửa “lỗi” như thế nào?
Thứ 1 khi học ở VN, các bé phải học “đều”, phải thi được điểm cao, không cần biết có thích môn đó hay không, học tới khi nào bằng “con nhà người ta”… vì thế các bé học trong tư tưởng phải nhồi nhét kiến thức vào đầu, cũng chả biết mình thích gì vì có thời gian nào để nghĩ sẽ làm gì sau này đâu. Trong trường làm gì có ai hướng dẫn, làm gì có ai tư vấn, cứ đến lớp thì ai cũng học nội dung y như ai. Học từ sáng tới đêm, chẳng có thời gian đâu để tìm tòi những thông tin khác, nếu có tìm chắc cũng bị mắng vì không chú tâm học hành…
Tuy nhiên, “lỗi” này đã tạo ra những “thần đồng” mà chính bản thân bố mẹ không hề biết. Khi sang tới NZ, các bé học lớp 6 ở VN cho “nhảy” lên học lớp 9, vẫn ung dung học như thường. Các bạn học xong lớp 10, sang NZ học lớp 11 thì bảo kiến thức môn toán này ở VN học từ lớp 8 rồi, thậm trí có những bài lớp 5 đã phải học. Vì thế học chơi chơi cũng qua, lại còn được học nhiều môn khác, học toàn diện chứ không “mọt sách” như ở VN. Cũng chính vì lí do này, khi đã sang NZ học cấp 2 3 ở NZ thì mấy bé như “thoát khỏi ngục tù”…được sống với chính bản thân mà bao nhiêu năm nay có lẽ chẳng bao giờ nghĩ tới.
Để học “nhảy cóc” như vậy cũng không phải trường hợp suất sắc, mình nói chung cho những bé có khả năng tiếng anh ở khoảng trình độ nghe – nói – đọc – viết hiểu được giáo viên nói gì. Thậm trí có những bạn tiếng anh còn chưa đủ khả năng giao tiếp nhưng vẫn có thể học được vì những kiến thức đó đã học được từ VN (trừ những môn cần tiếng anh tốt như Văn, Sử, Địa…). Mình khuyến khích các gia đình nếu xác định cho con đi du học thì nên cho các bé học tiếng anh từ trước, không cần giỏi nhưng khả năng nên thi được khoảng IELTS 5.0 trở lên để sang hòa nhập được nhanh hơn.
Cũng không thể trách bố mẹ vì xã hội ở VN là như vậy, nếu các bé không theo thì tụt hậu, từ bé đã phải sống trong tư tưởng tranh đua, bị so sánh và chẳng bao giờ bằng “con nhà người ta”.
Ở NZ, không phải bé nào cũng phải vào học ĐH, cũng có bé học xong cấp 3 thì đi làm trải nghiệm rồi học nghề. Bên này công việc chân tay không “xấu” như nhiều người nghĩ và họ được đối xử công bằng, một xã hội công bằng từ khi họ được sinh ra, tất cả nghề nghiệp miễn là lao động chân chính đều đáng tự hào.
Các anh chị cũng không nên vì thế mà “đẩy” con đi ngay, ở nước ngoài con cái tự lập từ sớm, có thể ngay từ khi sinh ra… và sau cả một quá trình được dạy tại trường thị con cái đều có sự lựa chọn riêng của mình và đã sẵn sàng với lựa chọn của mình. Nếu còn “non” quá, tính cách còn bám bố mẹ nhiều thì sang đây sẽ rất nhớ nhà và chưa chắc chú tâm học hành.
Với những anh chị có điều kiện thì nên cho con đi sớm nếu con cái đã “sẵn sàng”, sang sớm sẽ hòa nhập được sớm và sẽ có cách nghĩ, cách sống phù hợp với cuộc sống bên này, giúp ích nhiều cho việc học, đi làm hay xa hơn là định cư. Khi còn trẻ, các bé học tiếng anh sẽ theo phản xạ tự nhiên, cách đọc cũng sẽ chính xác âm điệu hơn và khả năng học cũng nhanh hơn. Và quan trọng hơn là chúng nó được sống ở một môi trường an toàn và văn mình.
Tuy nhiên, những anh chị có con cái ở VN đã quen thói xấu và muốn “tống” sang đây thì đúng là có thể giảm bớt khả năng tiếp xúc với những đối tượng xấu ở VN nhưng nếu đã có nhiều thói xấu thì sang nước ngoài cũng chưa chắc đã bỏ được. Cũng có thể cho sang rồi cũng chẳng học hành gì, chỉ “đốt” tiền của anh chị thôi. Gia đình không thể dạy dỗ thì xã hội cũng chưa chắc dạy dỗ được…
Minh đi tiếp về việc chọn ngành học, như đã nói: phần lớn các bé không có sự định hướng, cũng chả biết thích gì và làm được gì, điều này sẽ rất khó để có thể lựa chọn được đúng ngành học phù hợp với con sau này.
Anh chị có thể xem thứ nhất về khả năng học của cháu, như ở VN thì hay gọi là chuyên khối nào? A B C hay D hay các bé học tốt môn nào hay thích cái gì? Bởi vì nếu thích thì mới có thể làm tốt và kiên trì theo đuổi. Trừ những trường hợp chẳng thích gì, chẳng giỏi gì, thì xem ngành nào có triển vọng và có khả năng học được thì có thể chọn.
Sau đó nếu tính tới định cư thì mình cần tìm hiểu nếu theo ngành đó thì có những thuận lợi và khó khăn gì? Sẽ không có ai có đủ kinh nghiệm để tư vấn tất cả các ngành nghề cho các bé nhưng ít nhất các bé phại lựa chọn ra một vài ngành rồi đi đến phân tích xa hơn.
Thứ hai cũng cần cân nhắc về khả năng tài chính vì những ngành không phổ biến thì chỉ có trong mấy trường ĐH, như vậy học phí sẽ cao. Liệu gia đình có khả năng gánh vác, hỗ trợ cho con trong thời gian này? Cũng có nhiều gia đình tài chính cũng không khá giả gì thì cũng không có nhiều sự lựa chọn cho con ngoài mấy ngành phổ biến. Những ngành phổ biến đại trà có thể giúp các bé bước chân sang NZ, nhưng sau đó cũng sẽ là một cuộc chiến với những người học đại trà như con mình. Như vậy thì đành theo con đường “nhà nghèo vượt khó” chứ cũng không có lựa chọn nào.
Với những anh chị có điều kiện tốt hơn cho con, có khả năng chi trả học phí ở các trường Top thì đúng là con cái của các anh chị đó như đã được sắm thuyền cao tốc để vượt biển ấy, chỉ còn lại là xem chúng lái hướng nào, đi thẳng hay lòng vòng… Cũng chẳng phải cứ trường Top là ra trường có ngay việc làm, nhà tuyển dụng ở NZ họ cũng “thông minh” lắm, không làm được việc thì Top hay tép gì thì cũng như nhau cả thôi. Lợi thế là có tài chính thì có thể lựa chọn ngành mình muốn học, chọn những ngành có triển vọng hơn, ít cạnh tranh hơn và phù hợp với mình hơn.
Độ tuổi học cấp 3 hoặc vừa xong cấp 3 là độ tuổi dễ nhất để đăng ký học chuyên ngành, vì lúc này các bé như một tờ giấy trắng, chưa từng có background nào, xin visa từ VN thì phần lớn đều có thể apply được nếu chứng minh mục đích học tập của mình là chính đáng. Trong khi những bạn đã học Cao Đẳng, Đại Học (chưa đi làm)….thì xin chuyển ngành không liên quan sẽ khó vì họ không tin mục đích học của mình.
Mình đã viết rất nhiều các bài viết phân tích các ngành nghề, triển vọng các ngành được định cư nhiều nhất, những ngành thiếu hụt lao động, những ngành bạn cân nhắc nên lựa chọn học để định cư, các bạn xem lại tại đây để có thêm những thông tin liên quan nhé.
Triển vọng định cư nghề nghiệp
Phân bổ các ngành nghề tại New Zealand theo khu vực.
Triển vọng định cư nghề nghiệp – Civil Engineering phần 2
Triển vọng định cư nghề nghiệp – Civil Engineering phần 1
Thị trường việc làm ở New Zealand
12 ngành nghề thiếu hụt ngay lập tức
Thống kê số lượng và các ngành định cư nhiều nhất của người VN trong 10 năm (10-2017)
Top 7 ngành nghề người VN apply định cư tay nghề (2017)
Thống kê những ngành học sinh VN ra trường tìm được việc nhiều nhất (2017)
Học Business Management để định cư
Business Management có thể làm trong lĩnh vực nào
Học Hospitality để định cư phần 1
Học Hospitality để định cư phần 2
Cũng đã nửa đêm, có lẽ đành hẹn gặp lại các phụ huynh ở Hội Thảo Du Học Định Cư tại VN vào tháng 9-2018 này tại HN và HCM nhé. Hội thảo sẽ chuyên chủ để học để định cư và triển vọng các nghề.
Thông tin mới nhất về New Zealand xem tại đây
>>>Quan tâm về du học và định cư New Zealand xin vui lòng liên hệ:
