Hàng ngày mình nhận được rất nhiều tin nhắn của các bạn người Việt hỏi tìm việc ở New Zealand. Trong phạm vi chia sẻ ngày hôm nay, mình sẽ chỉ đề cập đến khía cạnh sang làm Thợ ở New Zealand, còn các cao nhân khác tìm việc thì cứ tìm trên Seek hay Trademe nhé, biết đâu thiên thời địa lợi nhân hòa lại may mắn được họ tuyển, bảo lãnh sang.
Nhiều bạn nhắn tìm việc giúp và họ sẽ trả phí. Mình xin trả lời một cách “tránh né” rằng mình không làm môi giới và rất nhiều việc đều có sẵn. Đôi khi mình tổng hợp các bài tuyển dụng của chủ/ các công ty bên này để chia sẻ tới các bạn. Mục đích để các bạn biết bên này người VN thường tuyển dụng ngành nghề gì, yêu cầu ra sao, ở thành phố nào… Việc không thiếu, người (ở VN) cũng có đầy, cung có, cầu có nhưng tại sao 2 bên lại không “gặp nhau”? Ngoại trừ lí do Covid, biên giới đóng cửa, thì mình xin chia sẻ lại các yếu tố chính mà chủ thường quan ngại như sau: Khi bạn ở VN, chủ sẽ không biết khả năng làm việc của bạn ra sao, ví dụ như làm đầu bếp, họ tuyển sang thường là làm “thật”, rất ít nơi tuyển sang rồi đào tạo lại vì nếu đã phải bảo lãnh thì sẽ bảo lãnh người làm “được việc”… nên nếu bạn không có tay nghề như họ mong muốn, sẽ là một vấn đề lớn khi làm việc ở đây. Khi bạn ở VN, chủ thường không biết con người bạn ra sao. Mình nói cái này hơi “động chạm” một chút mong các bạn thông cảm: khi cần, thường mọi người hay nói ngọt ngào, hay hứa hẹn, cả chủ và tớ. Vào một ngày hắc đạo, chuyện này chuyện kia xảy ra, lại lôi ra nói nhau… đường ai nấy đi, có khi còn kiện cáo nhau nữa… Nên thường không quen, không ai giới thiệu, thì chủ mới nghĩ tới việc phải tuyển người mà họ không quen biết. Ngay cả vợ chồng yêu thương hứa hẹn sống với nhau cả đời, có khi cưới nhau về vài tháng còn bỏ nhau chứ chủ – thợ không hợp nhau thì có gì khó hiểu. Khi bạn ở VN: để có thể bảo lãnh được bạn sang đây, chủ phải qua rất nhiều quá trình + giấy tờ phức tạp mới đủ điều kiện để bảo lãnh cho bạn sang. Từ khâu chuẩn bị giấy tờ, nộp hồ sơ, chờ xét cho tới lúc bạn bước chân sang NZ có thể mất vài tháng tới nửa năm… Những nơi họ cần gấp, họ sẽ cố gắng tìm ở NZ trước, nếu không thể họ mới nghĩ tới việc phải bảo lãnh theo cách này. Một lưu ý khác: VN nằm trong danh sách có tỷ lệ viêm gan B cao, mình không phải bác sỹ chuyên môn, không thể hứa hẹn được điều gì với ai, cũng không thể giúp được gì cho bạn nếu INZ đánh giá bạn không có đủ điều kiện sức khỏe để được cấp visa. Hoặc như bệnh lao nữa thì… thôi mình không dám nhận… Các bạn khám tổng quát trước đi ạ, xem có vấn đề gì về sức khỏe không, có thì nói với chủ, đỡ mất công cả 2 bên. Nếu như bạn quen chủ, chủ quen bạn, sẵn lòng bảo lãnh cho bạn vậy thì còn điều gì khúc mắc để không “gặp” được nhau? Thường sẽ như thế này: em có đứa em/ đứa cháu ở XYZ, làm ở VN vất vả quá chẳng được bao nhiêu, em có tiệm ABC muốn bảo lãnh cho em nó/ cháu nó sang bên này làm cho em… Nghe qua rất hợp lý vì “người nhà” tin nhau, bảo lãnh vừa yên tâm, lại vừa giúp em mình/ cháu mình thoát cảnh nghèo khó. Nhưng vấn đề xuất hiện ra là: việc quen biết, thân nhau thì không phải là vấn đề mà INZ (nơi xét duyệt và cấp visa cho bạn) làm lí do chính để cấp visa. Điều họ quan tâm là chủ có chứng minh được đã cố gắng tìm được người bản địa ở bên này chưa và vì sao lại bảo lãnh cho bạn, tất nhiên trên mặt giấy tờ, không ai khai rằng vì đó là họ hàng nên mới bảo lãnh mà phải dựa vào việc bạn đáp ứng được yêu cầu của chủ cũng như yêu cầu của INZ. Ví dụ: ngành Nails vốn đang rất thiếu thợ, trước đây thường nếu bạn không có kinh nghiệm thì ít nơi muốn nhận, sau này bão hòa + thợ đi làm chủ hết cả nên shop lại thiếu thợ…. Theo yêu cầu HIỆN TẠI thì chỉ cần bạn có kinh nghiệm trên 1 năm làm việc + chủ chứng minh không tìm được người bản địa thì có thể bảo lãnh cho bạn. Nhưng trong TƯƠNG LAI chưa biết gần hay xa thì INZ sẽ cập nhật lên phiên bản khác và lúc đó bạn có thể phải có 3 năm kinh nghiệm để chứng minh mình đủ “tiêu chuẩn”. Mình đang nói sang làm việc nhé, định cư thì còn nhiều yếu tố khác… Với các ngành nói chung, làm thợ thường yêu cầu 3 năm kinh nghiệm trở lên được thể hiện qua các giấy tờ như: hợp đồng lao động, bảng lương, đóng thuế (nếu có), bảo hiểm xã hội (nếu có), xác nhận của công ty, các bằng chứng bạn có kinh nghiệm làm công việc đó + bằng cấp (nếu có)… Mỗi ngành nghề, background khác nhau có thể có những yêu cầu khác nhau… Phần lớn khách hàng bên mình sang theo diện làm Nails, làm sơn, thợ gạch… đều không có bảo hiểm xã hội… Bên mình từng giải trình nhiều hồ sơ bị yêu cầu phần này và đều đã được cấp visa. Chỉ xin lưu ý rằng công ty bạn làm phải là công ty thật, bên mình có check và INZ cũng sẽ check, nếu họ check và không có được kết quả mà họ muốn, hồ sơ của bạn sẽ bị từ chối. Một vấn đề khác mà chủ rất quan ngại để bảo lãnh đó là như các bạn đã thấy, để bảo lãnh được một người sang, mất rất nhiều công sức. Nhiều bạn sang vì thấy bên khác họ trả cao hơn là bạn “nhảy”, mặc dù điều kiện trên visa có ghi bạn chỉ được làm cho chủ hiện tại đã bảo lãnh bạn, nhưng thực tế bạn có quyền đổi nơi làm việc khác nếu có chủ khác bảo lãnh cho bạn. Bạn có thể xin visa mới hoặc giữ visa cũ và đổi điều kiện làm việc… Mà khi bạn đang ở NZ thì mọi việc lại dễ dàng và nhanh chóng hơn khi bạn đang ở VN, nếu bạn không được cấp visa mới thì bạn vẫn còn visa cũ để làm việc tại nơi làm việc ban đầu. Đó là cái khó của chủ… Cũng nhiều bạn than thở rằng, chủ hứa với bạn thế này nhưng sang lại là thế khác… đó là một trong những điều mình đã nói ở trên. Nếu không hợp, bạn đi tìm nơi khác, nếu thực sự bạn có tay nghề, thì bạn cũng sẽ tìm được việc. Vì thế nếu đang ở VN thì hãy học nghề, VN mình chăm chỉ, không chết đói được đâu. Còn chăm nữa thì học luôn vài nghề, không làm nghề này thì “nhảy” nghề khác nha các bạn. Một chặng đường dài để bước được chân sang NZ và cũng là con đường ít tốn kém nhất (nếu bạn không phải trả phí cho bên môi giới nào), đổi lại bạn thường được cấp 3 năm Work Visa. Ít khi chủ bảo lãnh 1 năm Work visa từ VN vì thời gian quá ngắn, mất công họ làm. Visa làm việc đó bạn lại có thể bảo lãnh cho vợ/ chồng/ partner của bạn cũng có Work Visa 3 năm, sang tha hồ “cày”, con cái đi học theo chi phí bản địa (từ 5 – 18 tuổi: miễn học phí các trường công lập). Visa có thể gia hạn hàng năm. Một số bạn có hỏi mình: vậy xin sang du lịch trước rồi chuyển đổi sang đi làm được không? Về lý thuyết thì được nha các bạn, nó cũng như sang du học rồi đổi sang đi làm… Nhưng cái rủi ro ở đây lớn nhất nhìn thấy được là khi bạn đi du lịch, thường bạn có 1 “địa vị” nào đó có một cuộc sống khá sung túc để có thể “thừa thãi” đi du lịch ở NZ (vốn là nước xét visa du lịch cực gắt). Bạn thử khai bạn làm công nhân 5 năm kinh nghiệm xem họ có cấp visa du lịch cho bạn không… Sang rồi đổi “lời khai” thì xác định về nước sớm thôi chứ không làm ăn được gì ở đây nữa đâu. Nói đến để nhắc khéo các bạn đấy, suy nghĩ kỹ sẽ hiểu ý mình. Còn nếu có chí, có khả năng thì xác định là 1 con đường để có thể định cư, nhớ là phải có chí và kiên trì theo đuổi. Làm Nails, làm sơn, làm gạch, làm bếp, làm bánh… đều có thể định cư được, riêng làm bếp chỉ cần nhiều năm kinh nghiệm + bằng cấp (học nghề ở NZ theo diện chủ cử đi học miễn phí hoặc mất phí khoảng $1000/ năm thôi, học tầm 2 năm lấy bằng Level 4) mà KHÔNG cần bằng tiếng Anh (IELTS 6.5) nhé. Nghề thì nhiều lắm, nhưng người VN mình làm loanh quanh mấy ngành đó thôi, nếu bạn tìm được việc ngành khác thì cũng có thể tính sang đi làm hay xa hơn nữa được. Mình viết mỏi tay quá rồi, xin dừng ở đây, sau này xin đừng inbox tìm việc nhé, mình không làm môi giới đâu, tìm được job thì gọi team mình làm visa nhé 
Việc tìm ở đâu? Trên các group người VN ở đây post nhiều, đợi hết nghỉ dịch/ lockdown rồi các shop lại tuyển một đống đấy, ở VN chưa qua được thì học nghề đi nhé các bạn, tiếng Anh cũng nên học để biết đi ạ, bạn làm được thì chủ cũng sẽ muốn giữ bạn thôi…
